Lubię kiedy dziennikarze zabierają się za opisywanie blogosfery, zawsze wiadomo że będzie ciekawie, zwłaszcza wtedy kiedy dziennikarz jest nowy w temacie i o kwestii blogosfery i sprzedajnych blogerów dowiedział się podczas podziału zadań na kolegium redakcyjnym.

Tym razem za blogerów zabrał się miesięcznik Press, który jak mówią internauci z gazeta.pl „press ma równie wielką wiarygodność jak wybiórcza czyli zerową”* i jak zwykle wyszło słabo…

O samym tekście wiedziałem już wcześniej, gdyż miałem okazję rozmawiać z autorką tekstu dwa miesiące temu… i już wtedy wiedziałem że będzie wesoło… ciągłe pytanie „ale dlaczego wy się sprzedajecie?” lekko mnie irytowało… aż żałuję, że nie podesłałem linka do akcji, gdzie faktycznie się sprzedałem. Szkoda, że akurat wzmianka o tej akcji, w tekście w ogóle się nie pojawiła… a to też była współpraca blogerów z firmą…i w dodatku (uwaga) za pieniądze!!!

Jest jakieś takie ciągłe ciśnienie wśród dziennikarzy i teoretyków internetu aby blogosferę ustawić w jakiejś szufladzie, zdefiniować i zamknąć w reguły, a palcem wytknąć tych, którzy się z tych ram wyłamują. Niestety, nie da się tego zrobić, nawet wtedy jakby Press poświęcił na temat blogówe całe swoje wydanie, a nie zaledwie 3 strony. Z prostego powodu – blogosfera jest bardzo zróżnicowana i jest zbiorem indywidualnych autorów, którzy sami wyznaczają sobie granice swojej niezależności. A to niestety oznacza, że łatwo znaleźć zarówno sprzedajnego blogera, który za parę złotych czy kupon wrzuci na bloga każdą informację prasową jak i niezależnego autora, który na swojego bloga w ogóle nie dopuszcza reklamodawców. Znajdziecie również takich, którzy bloga z reklamą nie uważając za bloga, pojawiały się pomysły pisania manifestów antyreklamowych na blogach itp. Znajdą się również tacy (i wcale nie są jakąś mniejszością) którzy w ogóle wykluczają jakąkolwiek współprace z firmami. Inna sprawa, że w naszym kochanym kraju, zawsze patrzą na ciebie spode łba, kiedy zarabiasz inaczej, niż 8 godzin na zmianie w fabryce.

To zróżnicowanie wynika z prostego faktu – każdy z autorów ma swoje własne cele a zakładając bloga nie wkracza w jakąś blogerską sektę, nie przyłącza się do stowarzyszenia blogerów i nie podpisuje żadnego kontraktu… a już na pewno nie podlega jakimś tam regułom blogerskim – jedynie takim, które sam ustala. Dlatego rozśmieszyło mnie zdanie w artykule Press „Czy środowisko blogerów przestało kontrolować komercyjne zabiegi autorów?”. Hmm, jakie środowisko, jakie kontrolowanie? Równie dobrze moglibyśmy mówić o środowisku użytkowników telefonów komórkowych :-) Owszem, komentujemy, dyskutujemy, oceniamy… po to są blogi. Będzie chyba końcem polskiej blogsfery (jakakolwiek by ona nie była) sytuacja kiedy zaczną się tworzyć pomysły na stowarzyszenia czy kluby prawdziwych blogerów. Z drugiej strony obserwując zakusy regulatora i prawne pomysły na regulacje sieci, kto wie, czy kiedyś komuś nie wpadnie pomysł na koncesjonowanie blogów :-) wydawanie pozwoleń i regulację sieci – wtedy faktycznie przyjdzie blogerom założyć związek zawodowy albo inne stowarzyszenie obronne i skończymy jak stare pryki z PZPN czy ZAIKS-u. Ale to temat na zupełnie inny wpis.

Ok, wrócę jeszcze do sprzedajnych blogerów. Autorka, w artykule dziwi się, że „W Polsce jeszcze kilka lat temu szanujący się bloger nie sprzedawał swego talentu reklamodawcy, bo stałby się niewiarygodny.” Ten temat wałkowaliśmy w różnych dyskusjach na blogach i konferencjach już kilka lat temu. Pamiętam jak na jednej z pierwszych Rewolucji w Komunikacji (cykl konferencji współorganizowanych przez Agorę), chyba to był 2007 rok, mówiliśmy o tym jak to w USA blogerzy mają markę i poważanie, bo firmy są w stanie przekazać im samochód do testów (wow). Wtedy w naszej polskiej rzeczywistości w temacie „zarabiania na blogu” mówiło się o kwotach 100 dolarów na rok z Google AdSense… Faktycznie, więc, kilka lat temu i ten szanujący i ten nie szanujący się bloger nawet jakby chciał, to zdecydowanie nie sprzedałby się reklamodawcy.
W 2008 roku (ile można to Agito wałkować :-), kiedy udało mi się pozyskać sponsora mojego bloga – Agito – tutaj wpisy dla przypomnienia:
– mediafun sprzedany
i szczegóły umowy
- zasady współpracy blogera ze sponsorem
to rozmowy o kwocie w wysokości 10 tysięcy złotych dla blogera były czymś zupełnie kosmicznym.

Dzisiaj jest sytuacja zdecydowanie inna – wciąż trwa (wracając do samochodów), chyba najciekawsza akcja w Polsce typu firma-pojedynczy bloger – Blogo w świecie BMW, w której autor bloga Blogomotive testuje samochody BMW i wykonuje misje zlecone przez markę. Polecam oprócz lektury bloga również komentarze pod wpisami – bo właśnie konkretny blog, czytelnicy i ich reakcje liczą się najbardziej w tego typu akcjach bloger-firma, a nie komcie na gazeta.pl :-)

No właśnie, muszę wyjaśnić gwiazdkę dotyczącą opinii o Press z początku tekstu. Podobał mi się zabieg zastosowany w tekście Press, opisujący reakcje internautów na akcje Kominka
„Ale w Internecie gotowało się: „ producentowi ścierwa w bułce – image poważnego dziennikarza poszedł się paść. To tylko odcinanie kuponów w drodze na dno wąwozu. Miłego lotu” – nie krył rozczarowania internauta na Gazeta.pl”
He, he, jak chce znaleźć jakikolwiek wpis na poparcie jakiejkolwiek tezy to szukam na forum Gazeta.pl albo w komciach na Onecie :-) – dlatego też pozwoliłem sobie na początku tego wpisu wyszukać coś ciekawego na Press na forum gazeta.pl :-)

Ok, wróćmy do akcji z blogerami. Przede wszystkim polska blogosfera jest dość niewielka, jakieś sensowne ruchy, większe inicjatywy to wciąż dość niewielka grupa blogerów. Ich nazwy, nazwiska przewijają się co chwila. Pewnie wynika to z naturalnych właściwości sieci kontaktów, zawsze tworzy się jakaś bardziej wpływowa grupa (o tym pewnie mógłby więcej powiedzieć dr Janek Zając) a z drugiej strony kiedy zaczyna się dyskusja o blogosferze, sensowny i konstruktywny głos zabierają jedynie nieliczni.
Ta niewielka liczba wpływowych blogów jest też dobrą okazją dla reklamodawców, bo aby zrobić interesującą akcję w blogosferze nie trzeba stosować reklamowego nalotu dywanowego – wystarczy precyzyjnie i indywidualnie… ale to kolejny temat na całkiem osobny wpis.

Z drugiej strony analizując propozycję kampanii, które dostaje na bloga (również od czasu do czasu konsultuję i oceniam pomysły agencji reklamowych i firm public relations) nie dziwie się nastawieniu autorki tekstu w Pressie. Wiele z nich to niestety wciąż, „zrób kilka fajnych wpisów” a dostaniesz coś oraz dość przedmiotowe traktowanie bloga i blogera. Dość bezczelna „propozycja” jaką swego czasu proponował blogerkom kulinarny serwis Mniami.pl wcale nie jest jakimś wyjątkiem – może nie tak żałosne, ale podobne propozycje wciąż padają. Sam też dostaję pytania, również często od innych blogerów czy np. jeżdżąc Lexusem musiałem mówić o marce, czy wrzucać jakieś słowa kluczowe, czy Lexus miał wpływ na dobór gości do wywiadów… itp. Myślę, że my sami, zepsuci przez media, zarówno czytelnicy jak i dziennikarze, z trudnością dopuszczamy do sytuacji, że można czasem inaczej. Trudno się dziwić podejrzliwości dziennikarza o niezależność blogera, skoro na porządku dziennym jest zapraszanie tych pierwszych do ośrodków SPA w oczekiwaniu na słodki artykulik w magazynach kobiecych. Czy blogerzy otrzymują takie propozycje? Coraz częściej.

Muszę przyznać, że w swoim, nazwijmy to blogerskim portfolio najwięcej mam właśnie niezrealizowanych kampanii :-) he, he… najczęściej sytuacja wygląda tak: jest propozycja, lepszy lub gorszy kontakt z agencją (odczuwam też pewien lęk, obawę, w kontaktach – to pewnie przez Kominka i Oetkera, podczas pierwszych rozmów) – zapewniam, że zarówno ja, Kominek jak i masa innych blogerów to spoko goście, którzy lubią ludzi, dyskusje i współpracę na partnerskim poziomie – robienia w ch… nie lubimy, tak jak każdy. Potem jakaś wymiana maili, propozycji i ustalanie warunków współpracy. Tutaj zalecam, aby jednak agencja zostawiła jakąś furtkę na pomysły i sugestie blogera, który w końcu ma być partnerem i współwykonawcą kampanii – zamknięty pomysł, brak elastyczności o odporność na uwagi blogera na sposób na słabą akcję. I tu jest moment kluczowy…o ile najczęściej dla agencji moje zasady są do zaakceptowania to po kilku dniach przychodzi odpowiedź, że reklamodawca jednak się nie zdecyduje. Najczęstszym powodem jest brak kontroli nad blogerem, brak kalendarza wpisów czy obietnicy 5, 7 czy iluś tam wpisów miesięcznie. To najczęstszy powód odrzucenia kampanii. Drugi to wysokość wynagrodzenia (jeśli takie jest, bo to wcale nie jest warunek, tak naprawdę zależy od humoru, sorry, to mało profesjonalne, ale tak jest). W moim przypadku nie ma stałego cennika, ale jeśli robimy (ja, firma, agencja) razem wspólną kampanię, to chyba nikt się nie spodziewa, że w teamie, gdzie produkt manager firmy pracuje za pieniądze, przedstawiciel agencji pracuje za pieniądze, ba nawet kurier rozwożący fanty pracuje za pieniądze, bloger będzie pracował za „umieścimy adres pańskiego bloga na naszej stronie”.

Test niezależności blogera nie przychodzi wtedy, kiedy masz odrzucić propozycję wpisu sponsorowanego za 22,50 zł od blogvertising, tylko wtedy, kiedy nagniesz swoje zasady rozmawiając o kwocie, powiedzmy 5 tys zł. Ile byłbyś w stanie zrobić dla swojego reklamodawcy gdybyś mógł mieć 2-3 takie kampanie w miesiącu?

Ale to tylko moje zdanie i moje zasady niezależności które sam sobie ustaliłem i świadomie wybrałem, zakładając i prowadząc bloga. A nawiązując do dyskusji o niezależności… zawód bloger (załóżmy że wirtualnie istnieje) to najbardziej niezależne i wyluzowane stanowisko jakie kiedykolwiek obejmowałem, bo:
- wstaję kiedy chcę,
- zakład pracy mam pod palcami,
- spotykam się z kim chcę i przed nikim nie muszę się tłumaczyć,
- angażuję się w projekty, które mi się podobają,
- nie mam żadnych limitów wpisów, norm do wyrobienia czy listy blogów do skomentowania,
- nie muszę na blogu nic sprzedawać ani wciskać ciemnoty czytelnikom,
- nie muszę wyciskać z bloga jakiejś określonej kwoty z reklam czy innych akcji,
- nikt mnie nie ochrzania, że już 15:00 a jeszcze nic nie zrobione :-)
- blog to dla mnie doskonała platforma do kontaktów i spotkań z interesującymi ludźmi w realu,
- temat bloga to moja pasja, więc tutaj czasu zupełnie nie liczę,
- mam doskonałe źródło wiedzy i kontakt z najlepszymi w swojej branży.
Gdzie tutaj czas na nudę, czy zagrożenie niezależności? :-)

A fakt, czy bloger przyjmie taką propozycję zależy tylko od niego samego… a oceniać jego postępowanie będą jego czytelnicy… No właśnie, czytelnicy… nie dziennikarze, nie inni blogerzy czy przypadkowi komentatorzy ale czytelnicy. A i tak ich opinia nie jest najważniejsza i może wcale się nie liczyć… chociaż tutaj powinienem napisać, że przecież bloga tworzy się dla czytelników i ich opinia jest najważniejsza. Hmm, bloga tworzy się dla siebie, ale to kolejny temat na zupełnie inną dyskusję.

Kolejny akapit, który niestety muszę kończyć „a to temat na zupełnie inny wpis” – wiedziałem, że tak będzie, kiedy zaczynałem komentować artykuł Pressu. Materia blogowa jest przede wszystkim zróżnicowana i bardzo trudno wysupłać definicje i jakieś reguły. Kiedy taką próbuję ustalić, zaraz znajduję przykłady, które zupełnie jej przeczą a wciąż dotyczą blogosfery. To chyba w samej blogosferze jest najbardziej fascynujące… a temat niezależności, coś, każdy ustala i każdy broni jest w swój sposób. Jeśli przyjętą strategię bloger jest w stanie obronić, są ją w stanie zaakceptować czytelnicy – to czemu nie. Co interesujące… wcale nie musi być to uczciwa strategia – blog to podwórko blogera i jego decyzja, jego odpowiedzialność i jego „ego” :-)

Cały czas funkcjonują i mają się dobrze:
- blog Antyweb, na którym Grzesiek Marczak zapowiedział, że do testów przyjmuje tylko te urządzenia, które może potem zatrzymać dla siebie lub rozdać czytelnikom (aktualne to jest? Grzesiek?);
- Kominek, który starannie dobiera reklamodawców i jednocześnie nie dopuszcza krytycznych komentarzy dotyczących reklamowanej marki;
- AK74 czyli Artur, który na szczęście odpuścił kiepskie wpisy na Facebooku z początku kampanii CitiMobile na rzecz łagodniejszych, ale chyba słabo pasujących do założeń akcji;
- Natalia Hatalska, która wraz ze mną :-) sprzedała się wraz ze mną jako twarze kampanii Windows 7 na billboardach i nie skrytykowała za to Microsoftu na blogu :-)
- Krzystof Lis, który na blogach zarabia różnymi metodami i konsekwentnie swoje boje monitoruje, opisuje i wprost deklaruje, że pisze dla kasy.
- Blogomotive.pl na którym Rafał wykonuje kolejne misje BMW a czytelnicy mu kibicują;
- blogerki kulinarne, które pisząc o zdrowym odżywianiu, jednocześnie są nękane kampaniami kostek bulionowych czy innymi ładunkami „witaminy E”;
- vlogerki kosmetyczne, jeszcze chyba nie odkryte przez naszych marketerów…a tam to się będzie działo, kiedy marketerzy okryją znaczenie takich pojęć jak „haul”, „OODT” czy „ulubieńcy miesiąca”.

Polecam jest komentarz Kominka do tego tekstu, jak i sam artykuł w Pressie – aby go przeczytać, trzeba pofatygować się do sklepu (15 zł) albo na egazety.pl (12 zł) lub nexto.pl (12 zł).

Sam iPad oraz iPad w rękach polskich konsumentów i polskich wydawców to temat rzeka i spore wyzwanie (dla portfeli konsumentów również) – z drugiej strony fun z czytania tym sposobem książek i prasy jest naprawdę duży. Właśnie o iPadzie na rynku prasy rozmawiałem z Adamem Hościło – business development directorem z firmy Macoscope, firmy która zajmuje się tworzeniem aplikacji na wszystkie zabawki do Steba Jobsa. W skład ekipy Macoscope wchodzą m.in tacy ludzie jak Daniel Owsiański (współtwórca Bootstrapa), Zbigniew Sobiecki (współtwórca serwisu Blip.pl), Wojciech Rolecki (popularyzator Mac OS X), Marcin Maciukiewicz (autor takich aplikacji dla iPhone jak Calineczka czy Cartoteka), Robert Wijas (autor Blipmana) czy Adam Hościło (również znany z Bootstrapa) – fajna ekipa tam się zebrała :-)

Nie zdawałem sobie sprawy, że aż tyle zagranicznych tytułów ukazuje się w niedzielę. Przeważająca większość poświęcona jest katastrofie w Smoleńsku, niektóre wydania: szwedzki Dagens Nyheter czy chiński Dongguan Times przygotowały specjalne okładki.

Jedno zdjęcie (oprócz oczywistych fotografii wraku samolotu) powtarza się bardzo często – młoda harcerka układająca kwiaty pod Pałacem Prezydenckim.

Większość zagranicznych “jedynek” pochodzi z Newseum.

Tematykę poniedziałkowych jedynek oczywiście nietrudno przewidzieć.
Dorzuciłem jeszcze zrzut z głównej strony google – gest.

Kiedy przeczytałem informacje o nowym magazynie na rynku (o tutaj, na Mediamikserze) przewertowałem najpierw „cały internet” w poszukiwaniu informacji o wydawnictwie i magazynie. Kląłem jak szewc bo nic nie mogłem znaleźć, dzisiaj już strona magazynu (są również darmowe artykuły do przeczytania – pdf) normalnie funkcjonuje i prawidłowo się w Google pozycjonuje – więc zaplanowany wcześniej, „narzekający” akapit o obecności w internecie muszę na razie zakończyć… :-)

Przyczepię się tylko do jednego, akurat w przypadku takich magazynów coraz chętniej korzystam z opcji zakupu e-wydania. Szybciej, taniej i łatwiej do zarchwizowania i indeksowania (niestety co jakiś czas wyrzucam z domu paczkę starych gazet). „25 pomysłów na firmę” niestety nie oferuje opcji e-wydania, szkoda, mam nadzieję, że jest w planach.

Tytuł „25 pomysłów na firmę” zobowiązuje i zobaczymy jak wydawca będzie się wywiązywał z obietnic… osobiście wolałbym od czasu do czasu 10 dobrych pomysłów niż „odpękanie” tych 25. Ale to dopiero pierwszy numer, zobaczymy jak sobie będzie radził.

W środki magazynu jest już całkiem fajnie i merytorycznie. Być może nie wszystkie pomysły zainteresują zatwardziałych geeków, fanów startupów i technologii. Magazyn w założeniu celuje też w grupę tych, którzy mają pieniądze i szukają sposobu na ich zainwestowanie, np. franczyzobiorcy czy powracający z zagranicy dorobkiewicze. Wydawca dzieli grupę docelową czytelników na dwie główne grupy:
- osoby z Polski szukające pomysłów na własną firmę i możliwości inwestycji;
- emigranci myślacy o powrocie do Polski, szukający możliwości zainwestowania zarobionych pieniędzy .
Myślę też, że zupełne „golasy” bez kasy na inwestycje też znajdą trochę inspiracji i ciekawych rozwiązań

Np. wydawnictwo Niebieski Słoń – produkujące personalizowane książeczki dla dzieci, to właściwie takie domowe chałupnictwo z komputerkiem i drukarką – okazuje się, że można na tej bazie stworzyć całkiem fajnie prosperującą firmę. Zaskoczył mnie też inny pomysł – nie wiedziałem, że prawnie jest do zrealizowania w Polsce – to skuter-taksówka. Do takich miast jak Warszawa, Wrocław, Poznań – poruszanie się po mieście na skuterze pasuje idealnie (jak się zrobi cieplej) .

Inne pomysły, które przewijają się przez łamy magazynu to RoboNET (edukacyjne warsztaty z robotyki dla dzieci), automaty do pizzy, Miłe Meble – czyli meble-poduchy, pralnie automatyczne czy tez mobilne myjnie samochodowe – wszystko podane w strawnej formie, przyjemnie się czyta, inspirująco – widać że można. Dodatkowo trochę tekstów poradnikowych związanych z finansowaniem firm, zarządzaniem czy franchisingiem.

Do internetu wrócę, bo mnie męczy ten temat. Szkoda, że strona magazynu – 25pomyslow.pl – pełni tylko rolę wizytówki, z kilkoma tekstami i zajawkami. Inwestycje, pomysły, doświadczenia to dzisiaj świetny temat na budowanie społeczności i bardziej aktywną obecność w internecie. Szukający pomysłów przede wszystkim przeszukują internet, rozmawiają, dzielą się pomysłami, szukają partnerów – szkoda, żeby taki interesujący merytoryczny partner był istniał tylko w wydaniu papierowym.

Ciekawe ilu z Was, po przeczytaniu tego tekstu, żałuje, że nie można nabyć magazynu trzema kliknięciami i płatnością on-line tylko trzeba ruszyć 4 litery i szukać w kioskach… Niemniej jednak polecam, warto ruszyć :-)